Πρόσωπα της Οδύσσειας. Χαρακτήρες της Αφήγησης.

Περιεχόμενα: Εισαγωγή. Κατηγορίες οντοτήτων. Εχθροί κ’ φίλοι.

Εισαγωγή

Από τους θεούς του Ολύμπου ως τις “μικρές” θεότητες και κάθε λογής μαγικά ή τερατώδικα πλάσματα ΄ από τους άντρες της Ιθάκης ως τους μακρινούς, γειτονικούς λαούς όπως οι Φοίνικες κ’ οι Αιγύπτιοι ΄ από φίλους κ’ εχθρούς, κρυφούς κ’ φανερούς, ζωντανούς ή και νεκρούς:

Κανείς δεν είναι ίδιος με τον άλλο κ’ όλοι, μα όλοι, επιτελούν κάποια συγκεκριμένη “λειτουργία” μέσα στον ψιλοδουλεμένο μηχανισμό της επικής αφήγησης. Κάθε ένας βρίσκεται ακριβώς στη θέση που του υπαγορεύει η αναγκαιότητα του “έργου” (επιφανειακή πλοκή, βαθύτερη πλοκή).

Άλλοι προβάλλονται περισσότερο και ο ποιητής ζωγραφίζει το πορτρέτο τους με λεπτομέρεια, καθώς η αφήγηση προσφέρει περισσότερες ευκαιρίες να αποκαλύψουν τον χαρακτήρα τους. Άλλων τα ονόματα μόλις που αναφέρονται σε ολόκληρο το έπος, ενώ κάποιους άλλους ο Όμηρος τους περιγράφει με αδρές πινελιές –πλην όμως, πάντα με ακρίβεια.

 

Κατηγορίες οντοτήτων

Α. Ὀλύμπιοι θεοί
  1. Ζευς
  2. Αθήνη
  3. Ποσειδάων
  4. Ερμείας
  5. Άρτεμις
  6. Αφροδίτη
  7. Άρης
  8. Ήφαιστος
  9. Απόλλων
Β. Θεοί, Υπερφυσικές κ’ Τερατώδεις Οντότητες
  1. Ήλιος
  2. Νεράιδες (Νηρηίδες, … )
  3. Καλυψώ
  4. Πρωτεύς
  5. Λευκοθέα (Ινώ)
  6. Πολύφημος
  7. Λαιστρυγόνες
  8. Κίρκη
  9. Γοργώ
  10. Σειρήνες
  11. Σκύλλα & Χάρυβδις
Γ. Άνθρωποι
  1. Αχαιοί (Σπάρτη, Πύλος / Θεσπρωτία, Φθίη, … … / Κεφαλλῆνες, Σάμη, Δουλίχι, … )
  2. Τρώες | Βόρειο Αιγαίο
  3. Κίκονες |
  4. Φοίνικες | Εγγύς Ανατολή
  5. Αιγύπτιοι | Βόρεια Αφρική
  6. Αιθίοπες |
  7. Λωτοφάγοι | (εικάζεται, Βόρεια Αφρική)
  8. Αίολος ???
  9. Νεκροί | Άδης
  10. Φαίηκες | Σχερίη

Εχθροί κ’ Φίλοι

Η σχέση κάθε προσώπου με τον πρωταγωνιστή της ιστορίας (Οδυσσέα) τον τοποθετεί σε κάποιες άλλες, μεγαλύτερες ομάδες: τους φίλους κ’ τους αντίπαλους. Κάθε μία από αυτές τις ομάδες απαρτίζεται από πρόσωπα που μπορεί να ανήκουν σε οποιαδήποτε από τις παραπάνω κατηγορίες οντοτήτων (θεοί, θεότητες κ.ά. πλάσματα, άνθρωποι).

Η εχθρική ή φιλική διάθεση του κάθε προσώπου προς τον Κύριο Χαρακτήρα καθορίζεται από τον χαρακτήρα του προσώπου, από τις επιδιώξεις του, από τις περιστάσεις. Θα τα δούμε όλα αυτά με τη σειρά.

Έρχεται σύντομα.